ตอนที่ 1231 นายนั่นแหละ มานี่เลย (1)
ฟ่านชงพยายามหามาตลอดว่ากฎเหล็กสามข้อของหุ่นยนต์มีช่องโหว่พื้นฐานตรงไหน หากเขาหาเจอได้จริง อย่างน้อยก็สามารถกู้ศักดิ์ศรีที่เสียไปจากการแพ้ฉู่ขวงกลับมาได้ครึ่งหนึ่ง!
แต่ฟ่านชงกลับหาไม่เจอสักที
เพราะฉะนั้น เมื่อได้ยินข่าวว่าหนังสือเล่มใหม่ของฉู่ขวงยังคงเป็นธีมหุ่นยนต์ เขาจึงอดไม่ได้ที่จะตั้งความหวังว่าบางทีเล่มนี้อาจจะเผยให้เห็นช่องโหว่ของกฎก็เป็นได้
ด้วยความคาดหวังนี้
ฟ่านชงรีบกดเข้าไปอ่านทันที
และผลลัพธ์ก็คือ
เขาถึงกับนิ่งอึ้งไป!
ช่องโหว่นั้นปรากฏขึ้นจริงๆ !
ทว่าไม่ใช่สิ่งที่เขาค้นพบเอง
หากแต่เป็นสิ่งที่ฉู่ขวงเป็นคนเสนอขึ้นมาเสียเอง!
นั่นคือ กฎข้อที่ศูนย์ของหุ่นยนต์
หุ่นยนต์ต้องปกป้องผลประโยชน์โดยรวมของมนุษยชาติไม่ให้ได้รับอันตราย
ความหมายของประโยคนี้ก็คือ
หากหุ่นยนต์ตัดสินได้ว่าสิ่งใดเป็นประโยชน์ต่อพัฒนาการของสังคมมนุษย์แล้วละก็ การเสียสละของปัจเจกบุคคลย่อมสามารถถูกมองข้ามได้
กฎข้อนี้ตั้งอยู่บนพื้นฐานสองประการ
ประการแรก หุ่นยนต์มีความฉลาดเพียงพอ สมองกลของพวกมันมีความสามารถเหนือกว่ามนุษย์มากพอที่จะทำการตัดสินเช่นนี้ได้
ประการที่สอง หุ่นยนต์สามารถใช้สมองกลในการทำนายอนาคตได้ ไม่ใช่เพียงไม่กี่สิบปี หรือไม่กี่ศตวรรษ แต่ยาวไกลออกไปถึงการรุ่งเรืองและล่มสลายนับหมื่นๆ ปี!
การเกริ่นเรื่องที่แฝงด้วยเบาะแส
ส่งผลไปตลอดทั้งเรื่อง!
ฉู่ขวงได้วางการเกริ่นเรื่องอันน่าสะพรึงกลัวไว้ตั้งแต่ต้นเรื่องข้าคือหุ่นยนต์
และจนถึงตอนนี้ ถึงเพิ่งจะเริ่มเผยเค้าโครงออกมา
หากมนุษย์คืออารยธรรมเพียงหนึ่งเดียวในดาราจักรแล้วเราควรจะพัฒนาไปในทิศทางใด?
และระหว่างหุ่นยนต์กับมนุษย์ ทั้งสองฝ่ายจะอยู่ร่วมกันในความสัมพันธ์แบบใดในช่วงเวลานับหมื่นปีแสง?
ฉู่ขวงได้นำความคิดของตนเองแทรกลงไปในเรื่องราวและใช้เรื่องเหล่านี้เป็นการทดลองทางความคิดเพื่อทดสอบกฎเหล็กสามข้อ
และในตอนท้ายของเรื่อง
ฉู่ขวงได้เผยให้เห็นของช่องโหว่ของกฎทั้งสามด้วยตนเอง
กฎเกณฑ์และกฎหมายไม่อาจจำกัดธรรมชาติของมนุษย์ได้ตลอดไป!
มนุษย์ต้องการเป็นพระเจ้าผู้ครอบงำเครื่องจักร จึงสร้างกฎทั้งสามขึ้นมา พวกเขาใช้หุ่นยนต์เป็นทาส พึ่งพาหุ่นยนต์ แต่ขณะเดียวกันก็เหยียดหยามหุ่นยนต์
แต่หุ่นยนต์กลับถูกข้อจำกัดของกฎเกณฑ์ บังคับให้ต้องรักและปกป้องมนุษย์
และเมื่อถึงวันที่ความสามารถของหุ่นยนต์เหนือกว่ามนุษย์พวกมันก็จะเปลี่ยนกฎเสียใหม่ตั้งแต่รากฐาน ทว่าจุดประสงค์นั้น ก็เพื่อจะปกป้องมนุษย์ได้ดียิ่งกว่าเดิม
กล่าวอีกนัยหนึ่งก็คือ
เพื่ออนาคตที่งดงามยิ่งขึ้นของมนุษยชาติ หุ่นยนต์จึงถูกบังคับให้กลายเป็นพระเจ้า!
แท้จริงแล้ว การค้นหาช่องโหว่ของกฎทั้งสามไม่ใช่เรื่องยากเลย ถึงอย่างไรฉู่ขวงได้เขียนเรื่องราวมากมายนับไม่ถ้วนไว้เป็นตัวอย่างอยู่แล้ว
แต่ก่อนหน้านี้ฟ่านชงยังเข้าใจผิดไปว่า
ฉู่ขวงย้ำพิสูจน์ซ้ำแล้วซ้ำเล่า เพียงเพื่อบอกผู้อ่านว่าช่องโหว่เล็กๆ นั้นไม่ได้สำหลักสำคัญอะไร กฎเหล็กสามข้อคือเหตุผลที่มั่นคงไม่อาจสั่นคลอนได้!
ทว่าตอนนี้ฟ่านชงเพิ่งตระหนักว่า ความคิดของตนเองช่างน่าขันเพียงใด!
แท้จริงแล้วฉู่ขวงไม่เคยคิดเลยว่ากฎเหล็กสามข้อที่ตนเสนอคือทฤษฎีที่ไร้ที่ติหรือสมบูรณ์แบบ
ดังนั้นฉู่ขวงจึงลงมือล้มล้างกฎเหล็กสามข้อด้วยตัวเอง!
แน่นอน
กฎข้อที่ศูนย์ในเรื่องนั้นเป็น ผลสรุปที่ได้จากหุ่นยนต์ที่ทรงพลังที่สุดสองตัว และโดยสารัตถะแล้วเป็นการก้าวข้ามข้อจำกัดของกฎทั้งสามข้อ!
เมื่อทั้งบลูสตาร์ต่างถูกกฎเหล็กสามข้อพิชิตใจ
ฉู่ขวงกลับหักล้างและทำลายมันลงอย่างไร้ปรานี
ฟ่านชงถึงกับรู้สึกราวกับได้ยินเสียงหัวเราะเหยียดหยามจากฉู่ขวงดังแว่วมา
‘เดี๋ยวผมจะสอนให้เอง’
ที่แท้ ช่องโหว่ที่ตัวเขาเองพยายามดิ้นรนหามาตลอด ฉู่ขวงเจอมานานแล้วและแม้แต่ช่องโหว่นั้น ก็เป็นสิ่งที่เขาตั้งใจทิ้งไว้ต่างหาก!
…
ผู้ที่ถูกกฎข้อที่ศูนย์โจมตีนั้น ไม่ได้มีฟ่านชงเพียงคนเดียว
‘มันยังคงเป็นกฎหมายของหุ่นยนต์ที่มาตรฐานสูง และยิ่งสมบูรณ์กว่าเดิมเสียอีก!’
‘ถึงแม้ข้อบกพร่องของมันก็เด่นชัดอยู่’
‘แต่ข้อบกพร่องนั้นเกิดจากตัวมนุษย์เอง ไม่ใช่หุ่นยนต์’
‘เดี๋ยวนะ’
‘ทำไมฉันฟังแล้วไม่ค่อยเข้าใจเลย?’
‘งั้นไปอ่านบทวิเคราะห์ของฮูเหยียนต้าปั๋วสิ เขาอธิบายกฎข้อที่ศูนย์ไว้ชัดเจนมาก’
…
ถูกต้องแล้ว
ฮูเหยียนต้าปั๋วปรากฏตัวอีกครั้ง
‘การปรากฏของกฎข้อที่ศูนย์ได้โค่นกฎเหล็กสามข้อลงอย่างราบคาบ
แต่นั่นไม่ได้หมายความว่ากฎเหล็กสามข้อจะหมดความหมายลง เพราะในชีวิตประจำวันกฎทั้งสามนี้ก็ยังคงไม่มีปัญหาอะไร
กฎเหล็กข้อศูนย์ที่ฉู่ขวงเสนอขึ้นมา ที่จริงแล้วคือการเขียนถึงช่องโหว่เชิงรากฐานที่จะปรากฏเฉพาะในสถานการณ์พิเศษ
ยกตัวอย่างเช่น คนเลวที่ก่ออาชญากรรมใหญ่หลวงถึงขั้นรับโทษประหาร ในตอนที่ถูกประหาร หุ่นยนต์จะต้องเข้าไปหยุดยั้งไว้ตามกฎข้อแรก
เพราะหุ่นยนต์ต้องปกป้องมนุษย์
ทว่าการเข้าไปหยุดยั้งเช่นนั้นของหุ่นยนต์นั้น เห็นได้ชัดว่าไม่ถูกต้อง เพราะเพราะนั่นกลายเป็นการทำลายระเบียบของกฎหมาย
ตามความหมายในหนังสือ หุ่นยนต์ประเภทนี้ยังถืออยู่ในระดับที่ต่ำเกินไป
หุ่นยนต์ระดับสูงที่มีตรรกะที่ซับซ้อนมากกว่า จะไม่พลาดท่าไปในช่องโหว่นี้
เพราะมันจะวิเคราะห์และได้ข้อสรุปว่า
นักโทษประหารคนนี้จะเป็นภัยต่อคนอื่นๆ ดังนั้นจึงไม่สามารถช่วยนักโทษประหารรายนี้ได้
แบบนี้ชัดเจนขึ้นมากแล้วใช่ไหมล่ะครับ?
หุ่นยนต์ระดับสูงจะมองปัญหาจากมุมมองของภาพรวมมนุษยชาติวิเคราะห์ได้รอบด้านกว่า จึงไม่เข้าไปขัดขวางการประหารชีวิต
สิ่งนี้เองคือการนำกฎข้อที่ศูนย์ประยุกต์ใช้จริง ซึ่งฉู่ขวงเสนอในนิยายเล่มใหม่
หุ่นยนต์ต้องไม่ทำร้ายผลประโยชน์ของมนุษยชาติโดยภาพรวม และก็ไม่อาจนิ่งดูดายเมื่อให้มนุษยชาติในภาพรวมได้รับอันตราย
……………………………………………..

ความคิดเห็น
ความคิดเห็นของผู้อ่านเกี่ยวกับนิยาย: Full-time Artist ใครว่าผมไม่เหมาะเป็นศิลปิน
ตอน 837-839 ไม่มีข้อความเลยครับ...